Jak sprawdzić czy nazwa firmy jest dostępna i zastrzeżona?

Dlaczego szybkie wyszukiwanie w Google to za mało?

Większość przedsiębiorców popełnia poważny błąd przy weryfikacji nazwy firmy — ogranicza się do szybkiego wyszukiwania w Google. Jeśli nie znajdują tam konkurencji, przyjmują, że nazwa jest dostępna. To błąd, który może wpędzić w wieloletnie spory kosztujące nawet 30 tys. zł. Finalnie i tak trzeba zmienić nazwę firmy.

Firmowa marka może być chroniona w oparciu o dwa rodzaje przepisów. Pierwsze są darmowe i nie wymagają rejestracji — chronią tego przedsiębiorcę, który nazwą zaczął się posługiwać pierwszy. Taka ochrona jest jednak ograniczona i obejmuje zazwyczaj miasto, w którym działasz. Drugie przepisy dotyczą rejestrowania znaków towarowych w Urzędzie Patentowym i gwarantują monopol przynajmniej na cały kraj.

Gdzie sprawdzić czy nazwa firmy została zastrzeżona?

Pełna weryfikacja dostępności nazwy wymaga sprawdzenia trzech źródeł: zarejestrowanych znaków towarowych, baz polskich przedsiębiorców oraz niezarejestrowanych znaków towarowych.

1. Zarejestrowane znaki towarowe w Urzędzie Patentowym

Znaki rejestruje się w dedykowanych urzędach patentowych w kraju lub za granicą. Poszukiwania należy prowadzić w oparciu o terytorium, na którym planujesz działać.

2. Bazy polskich przedsiębiorców — CEIDG i KRS

Nie każdy przedsiębiorca zastrzega swoją markę. W takim przypadku ostatnią deską ratunku jest prawo do firmy — nazwy przedsiębiorstwa w świetle prawa. Dostępność można zweryfikować w dwóch bazach:

3. Niezarejestrowane znaki towarowe

Może zdarzyć się, że ktoś używa oznaczenia, ale ani go nie zgłosił w Urzędzie Patentowym, ani nie ma go w firmowej nazwie. Mimo to, w minimalnym stopniu prawo je chroni. Takie znaki sprawdź poprzez:

Najczęstsze błędy przy sprawdzaniu dostępności nazwy

Zanim przystąpisz do weryfikacji, poznaj sześć błędów, które najczęściej prowadzą do problemów prawnych.

Błąd 1: Brak weryfikacji czy masz do czynienia z konkurencją

Na rynku mogą istnieć firmy o identycznych nazwach — i to w pełni legalnie, jeśli działają w zupełnie innych branżach. Przykładowo: ATLANTIC od zegarków i ATLANTIC producent bielizny. Ryzyko, że klient chcący kupić bokserki przez pomyłkę kupi zegarek, jest żadne.

Aby zastrzec znak towarowy, musisz wskazać towary lub usługi, na jakich chcesz zarabiać. Są one uszeregowane w 45 klasach towarowych wg klasyfikacji nicejskiej. Przeglądając rejestry Urzędu Patentowego, powinieneś ustalić, na co dana firma ma wyłączność.

Błąd 2: Szukanie tylko nazw identycznych, a nie podobnych

Nawet jeśli nazwa identyczna z Twoją nie jest zastrzeżona, to i tak możesz naruszać cudze prawo. Znaki towarowe chronią przed ryzykiem pomyłki — jeśli Twój brand różni się jedną literką, to nadal może to być kolizja. To mit, że 30% różnic eliminuje naruszenie prawa. Badanie na identyczność możesz zrobić samodzielnie, ale pełną ocenę na podobieństwo zleć rzecznikowi patentowemu.

Błąd 3: Niezwracanie uwagi na terytorium ochrony znaku

Znaki towarowe są terytorialne. Ochrona zarejestrowana w Polsce chroni tylko na terytorium Polski. Jeśli planujesz ekspansję zagraniczną, musisz sprawdzić i ewentualnie zarejestrować znak w urzędach odpowiednich dla docelowych rynków — unijnym (EUIPO) lub międzynarodowym (WIPO).

Błąd 4: Ignorowanie statusu zgłoszenia znaku

W rejestrach Urzędu Patentowego każdy znak ma status — zgłoszony, zarejestrowany, wygasły, odrzucony. Samo znalezienie nazwy w rejestrze nie oznacza, że jest chroniona. Zawsze sprawdzaj aktualny status znaku, aby uniknąć fałszywych alarmów lub — co gorsza — przeoczenia faktycznej ochrony.

Błąd 5: Założenie, że zupełnie inne logo obchodzi prawo

Inne logo nie chroni przed naruszeniem, jeśli nazwa słowna jest kolizyjnie podobna. Ochrona znaku towarowego dotyczy przede wszystkim oznaczenia słownego — nawet jeśli graficznie Twój brand wygląda zupełnie inaczej, podobna nazwa może stanowić naruszenie.

Błąd 6: Ignorowanie znaków niezarejestrowanych

Nawet jeśli ktoś nie zarejestrował znaku, ale używa go w działalności gospodarczej, przysługuje mu ograniczona ochrona. Ignorowanie tego faktu może prowadzić do sporów o prawo do marki. Zawsze sprawdź Google i dostępność domeny przed podjęciem ostatecznej decyzji.

Podsumowanie: jak sprawdzić czy nazwa jest dostępna

Pełna weryfikacja dostępności nazwy firmy obejmuje:

Badanie na identyczność możesz wykonać samodzielnie. Pełną ocenę na podobieństwo i strategię ochrony marki zleć rzecznikowi patentowemu, zanim pojawią się problemy.